Role zespołowe wg. Belbina w praktyce

Role zespołowe wg. Belbina w praktyce
Podziel się

Dobry zespół to as w rękawie każdego menadżera. O wiele łatwiej rozwijać mocne strony pracownika niż inwestować w szkolenia dla biznesu z zakresu kompetencji wbrew naturalnym predyspozycjom uczestników

Pracownicy, mogąc wykazać się w codziennej  pracy wiedzą i umiejętnościami, w których czują się naprawdę silni, są również znacznie bardziej zaangażowani w projekt i zmotywowani do działania. Jak zwiększyć efektywność zespołu? Odpowiedź na to pytanie padła już w latach 70., kiedy światło dzienne ujrzała teoria ról zespołowych M. Belbina. 

Dlaczego niektóre zespoły funkcjonują sprawnie, a dla innych współpraca w grupie stanowi poważne wyzwanie? Kluczem do zbudowania efektywnego zespołu jest różnorodność. Zgodnie z teorią, opracowaną przez M. Belbina, każdy człowiek reprezentuje pewien zestaw cech charakteru i przejawia skłonność do danego typu zachowań, które razem determinują pełnienie określonej roli w zespole. 

Role zespołowe według Belbina

Lokomotywa

Mówi się, że niektórzy ludzie mają naturę lidera. Człowiek - lokomotywa potrafi pobudzić swoich współpracowników do wydajniejszej pracy, ale nie skupia się na relacjach pomiędzy poszczególnymi członkami zespołu. To on przejmie inicjatywę, kiedy przy realizacji zadania pojawią się problemy. Dobrze działa pod presją i szybko reaguje na zmiany.

Koordynator

Potrafi logicznie myśleć, a jego działania są ukierunkowane na osiągnięcie celu. Chętnie ustala priorytety i przewodzi pozostałym członkom zespołu. Praca z ludźmi o różnych kompetencjach nie stanowi dla niego problemu, wręcz przeciwnie, dostrzega ich potencjał i wie, jak go wykorzystać dla dobra projektu. 

Implementer

Reprezentuje praktyczne podejście do realizacji projektu. Ma świadomość, że aby osiągnąć cel, trzeba wziąć się do działania. Nie ma problemu z identyfikacją zadań i zawsze potrafi wskazać innemu członkowi zespołu, co jeszcze zostało do zrobienia. Jego uwaga nie skupia się na budowaniu strategii, ale podporządkowanych jej bieżących działaniach.

Kreator

Członek zespołu, który funkcjonuje daleko poza schematem. Opracowuje nowe idee i kolejne etapy realizacji projektu. Jego pomysły mogą być czasem zbyt innowacyjne, a nawet nieco ekscentryczne, ale trudno bez nich tworzyć nowe rozwiązania. Kreatorzy to często osoby o introwertycznym usposobieniu, które mogą niechętnie podchodzić do pomysłów podsuwanych przez innych członków zespołu.

Poszukiwacz źródeł

Nie od dziś wiadomo, że podstawą biznesu są relacje. Nawiązywanie współpracy, negocjacje, pozyskiwanie kontaktów i informacji – poszukiwacz źródeł to zdecydowanie najbardziej komunikatywna osoba w zespole. Cieszy się sympatią i stanowi doskonały łącznik pomiędzy zespołem a otoczeniem zewnętrznym.

Dusza zespołu

Dusza zespołu podobnie jak poszukiwacz dba o dobre relacje, jednak swoje działania kieruje do pozostałych członków grupy projektowej. Integruje swoich współpracowników i usprawnia komunikację w zespole. Jest pracownikiem, który dzięki swojemu zaangażowaniu i empatii potrafi zapobiegać konfliktom. Można zaryzykować stwierdzenie, że jego działania i sposób bycia nie wpływają bezpośrednio na realizację projektu, ale kreują atmosferę, która sprzyja bardziej efektywnej pracy zespołowej.

Perfekcjonista

Stoi na straży jakości i harmonogramu. Jest bardzo uporządkowany i potrafi zaprowadzić dyscyplinę w zespole. Perfekcjonista ma tendencję do roztrząsania szczegółów i zastanawiania się nad konsekwencjami działań, które mogą nastąpić w przyszłości. Z największą starannością dba, aby praca zespołu postępowała do przodu. Jest również niezastąpiony w przypadku zadań wymagających szczególnej precyzji.

Specjalista

Nawet jeśli brakuje mu zdolności interpersonalnych, posiada unikalną wiedzę i umiejętności, bez których trudno doprowadzić projekt do końca. Charakteryzuje go chłodna ocena każdego pomysłu, która pozwala oddzielić fakty od emocji. W obszarze, jakim się zajmuje, czuje się ekspertem.

Ewaluator

Krytyk wartościujący, jego opinie mogą być czasem jak kubeł zimnej wody, wylany na grupowe pomysły. Ewaluator wie co to konstruktywna krytyka i potrafi właściwie osądzić przedstawiane propozycje. Spogląda na projekt wnikliwym okiem i bez problemu rezygnuje z pomysłów, których realizacja okazuje się nierealna.

Budowanie efektywnego zespołu w oparciu o role zespołowe wg. Belbina

Identyfikacja ról, pełnionych przez członków zespołu, odbywa się na podstawie specjalnych kwestionariuszy. To wiedza, którą każdy menadżer może wykorzystać w praktyce podczas:

Restrukturyzacji istniejącego zespołu

Najefektywniej funkcjonują zespoły, w których realizowana jest każda z dziewięciu ról Belbina. Jedna osoba może jednak pełnić kilka różnych ról, przy czym jedna z nich będzie dominująca. Znajomość specyfiki funkcjonowania w zespole poszczególnych pracowników umożliwia znalezienie w procesie rekrutacji osoby, która wypełni zapotrzebowanie na określone role w zespole.

Budowania nowego zespołu

Wiedza na temat ról zespołowych pozwala budować różnorodne i zrównoważone zespoły, których członkowie będą się wspierać. Wielu kreatorów łatwo może się skonfliktować, bo każdy będzie bronił własnych pomysłów. Specjaliści nie powinni nawzajem wchodzić w swoje kompetencje, ale być ekspertami w ściśle określonej dziedzinie.

Delegowania zadań

Świadomość roli zespołowych pełnionych przez poszczególnych pracowników pozwala właściwie delegować zadania tak, aby maksymalnie wykorzystać ich kompetencje. Tym bardziej, że długotrwała konieczność wykonywania obowiązków nieadekwatnych do naturalnych predyspozycji obniża zaangażowanie i demotywuje pracowników.

Organizacja środowiska pracy

W zależności od naturalnych predyspozycji niektórzy pracownicy lepiej czują się wśród współpracowników, a inni potrzebują przestrzeni wydzielonej tylko dla siebie. Rola pełniona w zespole może mieć również wpływ na preferowany sposób organizacji pracy czy formę zatrudnienia. Poszukiwacz źródeł nie będzie pracował wydajnie, jeśli zostanie zmuszony do przebywania na co dzień w siedzibie firmy.

Motywowanie oraz doskonalenie kompetencji pracowników 

Kreator zachwyca innowacyjnością swoich pomysłów, ale powinien rozwijać kompetencje z zakresu komunikacji interpersonalnej. Perfekcjonista może mieć problemy z delegowaniem zadań. Świadomość predyspozycji oraz ograniczeń poszczególnych pracowników pozwala lepiej kierować ich rozwojem, wybierając odpowiednie szkolenia dla biznesu oraz właściwie motywować ich do działania.

Żaden menadżer nie jest w stanie przewidzieć czy zespołowi uda się zrealizować projekt według zamierzeń. Szkolenia na temat budowania zespołu oraz wykorzystania ról zespołowych w praktyce mogą mu jednak pomóc w zapewnieniu swoim pracownikom optymalnych warunków do osiągnięcia sukcesu. 


 

Bądź na bieżąco. Zapisz się do naszego newslettera

Czego jeszcze możemy Cię nauczyć